Όταν μιλάμε για μπαλκόνι, ως «κήπο» θα μπορούσαμε να ονομάσουμε είτε μια συστάδα από γλάστρες κι ζαρντινιέρες ή χτιστές ζαρντινιέρες, είτε ένα ολόκληρο φυτεμένο δώμα. Στη συνέχεια, οικολογικό θα κάνει τον κήπο μας η διαχείριση και ο τρόπος περιποίησής του.

Στην περίπτωση των γλαστρών τα πράγματα είναι πιο απλά, αλλά στις άλλες 2 περιπτώσεις πρέπει γίνει μελέτη ώστε να εξασφαλισθεί επαρκής απορροή προς αποφυγή συγκέντρωσης υγρασίας ή και πρόκλησης ζημιών.

Πως ένα μπαλκόνι συμβάλλει στην προστασία του περιβάλλοντος, παρόλο που αποτελεί έναν μικρό χώρο;

Ένα μεμονωμένο μπαλκόνι δεν αποτελεί ουσιαστική παρέμβαση σ’ ένα αστικό δίκτυο, αλλά μια πληθώρα τέτοιων διαμορφωμένων μπαλκονιών που μπορεί να κάνει τη διαφορά. Πέρα από το αισθητικό κομμάτι, τα φυτά εφοδιάζουν με οξυγόνο την ατμόσφαιρα κι αποτελούν μέσο σκίασης, ειδικά τους καλοκαιρινούς μήνες που το πρόβλημα των υψηλών θερμοκρασιών εντείνεται.

Τι σημαίνει "οικολογικός κήπος";

Οικολογικός είναι ένας κήπος όπου αποφεύγεται η χρήση συμβατικών φυτοπροστατευτικών προϊόντων και λιπασμάτων και προάγεται η χρήση μόνο βιολογικών . Επίσης είναι σημαντική η ορθή χρήση νερού και χρήσης ανακυκλώσιμων υλικών. Επιπρόσθετα ένας οικολογικός συμβάλλει στη βιοποικιλότητα της πόλης, από τη στιγμή που πολλά είδη έλκουν- όχι μόνο μέλισσες- αλλά και πολλά ωφέλιμα έντομα.

Τι φυτά πρέπει να περιλαμβάνει ιδανικά (καλλωπιστικά εισαγωγής ή μεσογειακά είδη);

Δε παίζει τόσο ρόλο η επιλογή φυτών από οικολογικής άποψης. Σημαντικό ρόλο όμως παίζει από άποψη συνθηκών (πολλά είναι ευαίσθητα στον αέρα ή στην πολύωρη έκθεση στον ήλιο) κι από άποψη θέσης (ριζικό σύστημα, ύψος). Ιδανικά θα διαλέγαμε αειθαλή καλλωπιστικά κυρίως, λιγότερα φυλλοβόλα και μερικά ανθοφόρα, τόσο για καλλωπισμό όσο και για προσέλκυση επικονιαστών εντόμων.

Ποια είναι τα βασικά οφέλη για τον άνθρωπο που αποφασίζει να δημιουργήσει έναν οικολογικό κήπο στο σπίτι του;

• Συγκομιδή καρπών & φρούτων βιολογικών
• Σκίαση/δροσιά
• Αισθητικούς σκοπούς
• Δημιουργική ενασχόληση
• Κάλυψη από γείτονες/ ιδιωτικοποίηση

Ποια είναι τα πιο συχνά λάθη, που κάνουμε όταν ξεκινάμε έναν κήπο στο μπαλκόνι μας;

Η επιλογή φυτικού υλικού, καθώς συνήθως ξεχνάμε ότι έχουμε περιορισμό στην έκταση του ριζικού συστήματος που μπορεί να αναπτύξουν τα φυτά μας και διαλέγουμε μεγάλα/ογκώδη φυτά για μικρές/ρηχές γλάστρες. Βασικό είναι οπότε να ρωτάμε τον εκάστοτε γεωπόνο, πόσο μπορεί να μεγαλώσει ένα φυτό και αν είναι εύκολο να το περιορίζουμε με κλάδεμα. Ακόμη:

• Αγνοούμε πολλές φορές το γεγονός ότι πολλά φυτά «αλλάζουν» εν μέρει φύλλα ή είναι τελείως φυλλοβόλα με αποτέλεσμα να έχουμε πρόβλημα καθαριότητας με πεσμένα φύλλα (πισίνες, λούκια, πλακάκια).
• Ξεχνάμε πιατάκια στις γλάστρες και το χώμα που φεύγει με την απορροή, λερώνει το μπαλκόνι μας. Επίσης στους ψηλότερους ορόφους, ο αέρας συνήθως παρασύρει χώματα από γλάστρες και ζαρντινιέρες.
• Πετάμε υπολείμματα τροφών και αποτσίγαρα στα φυτά, θεωρώντας πως δεν βλάπτουν, ενώ στη πραγματικότητα είναι τοξικά.
• Δεν παρατηρούμε έγκαιρα προσβολές επιβλαβών εντόμων (μελίγκρες, τετράνυχοι), με αποτέλεσμα να αυξάνονται και να προκαλούν προβλήματα στα φυτά.

Πιστεύετε ότι η αστική κηπουρική μπορεί να αποτελέσει μέρος μιας πιο βιώσιμης καθημερινότητας στο μέλλον;

Σίγουρα με τη καλλιέργεια εποχιακών λαχανικών και κηπευτικών μπορεί να καλυφθεί μέρος των αναγκών μιας οικογένειας. Επίσης είναι δημιουργική απασχόληση για τα παιδιά κι όχι μόνο. Τέλος η διαδικασία κομποστοποίησης σε συνέργεια με τον οικολογικό κήπο έχει θετικό αντίκτυπο και στο περιβάλλον.

Υπάρχουν καθημερινά υλικά που πετάμε και θα μπορούσαν να επαναχρησιμοποιηθούν στον κήπο του μπαλκονιού;

Ναι, αλλά τα περισσότερα απαιτούν μια συγκεκριμένη διαδικασία αποσύνθεσης – κομποστοποίησης, πριν χρησιμοποιηθούν με ασφάλεια. Τέτοια είναι:

• Τσόφλια αυγών
• Φλούδες φρούτων
• Υποπροϊόντα καφέ

Πώς μπορούμε να προστατεύσουμε τα φυτά μας από ασθένειες και έντομα χωρίς τη χρήση χημικών φυτοφαρμάκων;

Υπάρχουν στο εμπόριο εγκεκριμένα σκευάσματα και λιπάσματα για βιολογική γεωργία. Επίσης κυκλοφορούν στο διαδίκτυο διάφορες «συνταγές» με υλικά καθημερινής χρήσης, όπως σαπούνι, οινόπνευμα, κανέλα κτλ. Επιπλέον υπάρχουν παγίδες κολλητικές που προσελκύουν τα διάφορα έντομα.

Τρεις βασικές συμβουλές για να κάνουμε το μπαλκόνι μας πιο πράσινο και πιο οικολογικό;

• Χρήση εγκεκριμένων βιολογικών σκευασμάτων
• Οικονομία χρήσης νερού τους χειμερινούς μήνες (νωρίς το πρωί πότισμα)
• Σωστή επιλογή φυτικού υλικού (ανθεκτικά-τοπικά)
  
  Ευχαριστούμε πολύ τον γεωπόνο μας, Αλέξανδρο Νικολιδάκη, για τις επιστημονικές συμβουλές του.